zondag, oktober 30, 2011

Geboren in een verkeerde nationaliteit

Mensen die die blog al een paar jaar volgen weten dat ik geboren ben in de verkeerde nationaliteit. Ik had een Scandinaviër moeten zijn. Uit welk land precies, daar ben ik nog niet precies uit. Ik ben niet de enige met dat probleem. Marloes Robijn heeft het ook. Ze gaat daarin zo ver dat ze zelfs Scandinavische talen en culturen heeft gestudeerd. Nu doet ze mee aan een wedstrijd van Fjällraven en hoopt ze een sledetocht met honden te winnen. Dit is het filmpje dat ze heeft gemaakt. Als je het leuk vindt, dan kun je op het rode lintje met 'Vote for this entry' drukken. Vind je er niets aan, dan klik je het filmpje snel weer weg door op het rode lintje met 'vote for this entry' te drukken.

zaterdag, oktober 29, 2011

De Dijkshoorntjes


Het was leuk gisteren in Naturalis. Het thema was biodiversiteit en Bas Haring wist haarfijn uit te leggen dat het niet erg was als er een paar van de miljoen soorten uitsterven. We hebben een miljoen soorten, hoe erg is het als dat er wat minder worden? Wat is de intrinsieke waarde van een soort? Als een stuk regenwoud in sojaveld verandert, kunnen we meer monden voeden. Als er uiteindelijk tachtig soorten overblijven is de planeet gered.

De bij blijkt wel heel belangrijk. Zonder bijen worden veel planten en gewassen niet meer bestoven en zullen die ook uitsterven. Toch hoeven we zonder bijen niet uit te hongeren. Granen blijven wel, want die hebben geen bijen nodig. Dus wat er ook gebeurt, brood en bier zullen nooit verdwijnen.

Verder ging het over winners en losers. De trekduif was een loser, het was de meest voorkomende soort in Amerika, maar hij werd uitgeroeid door de mens. Het Polynesische grootpoothoen is een winner omdat die soort bijna verdween, maar gered kon worden doordat de vrouwtjes eieren in warme vulkaangrond leggen. De warme grond broedt de eieren uit. Ze hebben die eieren op een onbewoond vulkanisch eiland gelegd en nu wemelt het van de grootpoothoenen.

Hier een paar van de Dijkshoorntjes:

Intrinsieke waarde

Van Bas Haring mag heel Zuid-Amerika in een sojaveld veranderen en bestaat de biodiversiteit verder uit wat schimmels op ons douchegordijn. Zoals hij dat uitlegt is er helaas geen speld tussen te krijgen. Met bijna alles wat hij zegt moet je het rationeel wel eens zijn. Maar elke vezel van mijn lichaam schreeuwt uit dat het regenwoud, de zeldzame slakjes, de ijsbeer, de panda en de totale biodiversiteit moet blijven.

Wat is eigenlijk de intrinsieke waarde van een filosoof?


Doemscenario

De wereld in 2050. Vraag aan kleine Henkie van vijf: 'Henkie, wat zijn je lievelingsdieren?'
Henkie: 'Het polynesische grootpootpoothoen, de kakkerlak en de mug, mama.'
'En wat zijn je minst favoriete dieren?'
'De mug, de kakkerlak en het polynesische grootpoothoen.'


Gerust

Ik ben gerustgesteld.
Als de laatste vinvis zijn adem heeft uitgeblazen,
als koning leeuw niet meer soeverein over het dierenrijk heerst,
als de panda, de tijger, de ijsbeer, tonijn, hond, cavia, bij en zelfs de mier zijn uitgestorven...
... dan kan ik gelukkig altijd nog een biertje blijven drinken.


Beste trekduif

Beste trekduif,

Slecht nieuws. Niet alleen ben je op 1 september 1914 definitief uitgeroeid. En ben je door jagers en boeren met geweren en dynamiet afgeknald tot er geen exemplaar meer over was. Je wordt honderd jaar na al die ellende, na ál dat lijden ook nog eens voor loser uitgemaakt...

donderdag, oktober 27, 2011

Crisis?

Zo rond 1980 hoorde ik voor het eerst over 'crisis' en 'bezuinigingen'. Het zou voortaan allemaal anders worden. De gouden tijden lagen achter ons. Ik hoorde het en stelde me voor dat we voortaan met minder luxe zouden moeten leven, dat goede buurten tot achterstandswijken zouden vervallen en dat het leven voor iedereen een flink stuk armoediger zou worden. Ik maakte me echt zorgen, en volgens de media volkomen terecht.

Dat viel reuze mee. Een paar jaar later kregen we een heuse videorecorder en een magnetron. Het leven werd juist luxer. Later kwam er een computer bij, een gek apparaatje waarop je via cassettebandjes spelletjes kon laden. Leuk.

Daarna volgden er nog wat kleine crisisjes, maar De Grote was natuurlijk in 2001, toen de internetzeepbel werd doorgeprikt. Er was zoveel geld verdwenen, nu móést alles wel anders worden. Ook dat viel reuze mee. Kijk eens wat we nu allemaal kunnen en hebben. Een werkloze anno 2011 geniet van beduidend meer welvaart dan een stratenmaker in 1980. Voor 300 euro koop je een tweedehands iPad die meer kan dan een pc in 2005.

Nu is het weer zover. We moeten allemaal weer een flinke stap terug doen. Opnieuw. Winkels halen lagere omzetten of moeten sluiten. Ik merk het zelf ook aan de verkoopcijfers van sommige boeken. Maar zorgen maken over de toekomst? Dat doe ik niet meer. De wereld verandert. Je moet dus mee veranderen. Na elke periode van orde volgt er een periode van chaos. Die orde is alleen een chaos waar een structuur in lijkt te zitten. En de chaos is eigenlijk gewoon minder overzichtelijke orde. Kijk maar:

maandag, oktober 24, 2011

Naturalis Late Night


Vrijdag 28 oktober is er een late night voorstelling in Naturalis (klik op de afbeelding voor het complete programma). Het belooft zeer de moeite waard te worden, met onder andere Bas Haring en de onvolprezen Ype & Willem. En ik krijg het laatste woord! Dat betekent dat ik van alles mag doen: een column, een verhaal of een gedicht voorlezen. Maar ik denk aan een 'Dijkshoorntje', een ter plekke geschreven commentaar op de avond. Spannend en leuk om te doen. Momenteel heb ik er enorm veel zin in. Vijf minuten voordat het programma begint zal ik met door mijn keel gierende zenuwen denken 'waarom heb ik me hier in hemelsnaam voor opgegeven?', maar als het lukt... dan zullen de endorfinen door mijn aderen huppelen.

zaterdag, oktober 22, 2011

The Force

Soms heb je als schrijver het gevoel dat een tekst zichzelf schrijft. De woorden vloeien uit je pen, je hebt vondsten waarvan je niet weet waar ze vandaan komen en zonder enige moeite schrijf je kilometers tekst achter elkaar. Inderdaad, de flow. Of The Force, zoals ze in Star Wars zeggen. Als je The Force hebt, dan weet je zo goed als zeker dat het goed komt met je boek. Je vingers op het toetsenbord worden gestuurd door een motortje van inspiratie. Maar ja, zie die inspiratie maar eens te krijgen...

Kampioen van Corien Oranje moet wel in zo'n flow geschreven zijn. En waar die inspiratie vandaan komt, dat is ook duidelijk. Die komt uit de werkelijk bestaande hoofdpersoon van het boek: Olivier van de Voort. Ik heb hem natuurlijk nooit ontmoet, maar die jongen kán niet anders dan een bundel van levenskracht en positieve energie zijn. Het resultaat is een prachtig boek dat je in net zo'n flow uitleest. Het is een van de Grote Ertoedoende Boeken van 2011.

Je krijgt het gevoel dat Corien voordat ze achter het toetsenbord ging zitten haar mouwen opstroopte in haar handen spuugde en begon te typen en te typen. Ze kruipt als geen ander in de huid van een 11-jarige jongen. Alsof ze daar op een of andere manier drie voorbeelden van had rondlopen toen ze het boek schreef. Wonderlijk. Uiteindelijk was het boek af... en toen kwam er nog een hoofdstukje achteraan. Een hoofdstukje dat een fictieschrijver nooit zou toevoegen wegens te ongeloofwaardig. Maar de werkelijkheid is vaak mooier dan fictie. En dat einde na het einde maakt het boek alleen maar indrukwekkender.

Nee, niets over de plot hier. Ik kende het verhaal al via Coriens blog, en dat maakte voor mijn leesplezier niets uit. Maar toch is het beter als je je laat overrompelen door het verhaal. Gewoon kopen dus. Omdat het boek bij een christelijke uitgever is verschenen is het nogal slecht verkrijgbaar. Lach je boekhandelaar daarom eerst schamper uit als hij het niet op voorraad heeft en bestel het daarna gewoon.

woensdag, oktober 19, 2011

De ruit van Cruyff en ander onheil

Kijk, het is natuurlijk een gegeven dat zes van de vier mensen slecht zijn in wiskunde. Maar dat is nog geen reden om je 110% in te zetten om je rekentechniek te verbeteren. Gelukkig heb ik op wiskundig gebied altijd negen van de honderd keer gelijk. Nee, vaker nog. Eerder negen van de duizend keer. Maar dat terzijde.

Aan het eind van dit filmpje zie je het omslag van een boek. Dat boek is sinds vandaag in de winkel te koop voor minder dan 20 euro. Ik ga natuurlijk geen reclame maken voor dat boek, hoe leuk het ook is. Ik ben immers Loekie de Leeuw niet. Nee. In plaats daarvan kan ik een heel ander boek aanraden: Ik was altijd heel slecht in wiskunde, van Jeanine Daems en Ionica Smeets. Veel leuker.

maandag, oktober 17, 2011

Kinderhaters


Nog even over het stukje in Vrij Nederland. Daarin worden maar enkele schrijvers genoemd; in werkelijkheid zijn het er veel meer. Mijn brievenbus en mailbox puilde uit van de reacties van anonieme kinderhaters. En die gaan een stuk verder dan wij. Ze noemen nog net niet dat kinderen opgewacht moeten worden bij het schoolplein, met honkbalknuppels en fietskettingen. Hier een greep uit de selectie, waar ik mij overigens totaal, maar dan ook totaal van distantieer:

'Ik haat kinderen. Wist je dat sommige van hen niet eens zindelijk zijn?'
'Het ergste is dat je ze niet mag slaan.'
'Ze zullen nooit eens een keer iets voor je betalen. Ze gaan er altijd van uit dat jij dat doet.'
'Eerst huilen, dan praten. Typisch iets voor kinderen.'
'Ik heb sowieso al niets met geheelonthouders, maar kinderen...'
'Ze moeten het kinderspeelgoed weer minder veilig maken.'

dinsdag, oktober 11, 2011

Het hoeft niet...


Kijk, het hoeft natuurlijk helemaal niet. Je bent vrij om te doen wat je wilt. Het is hier geen dictatuur. Maar stel dat je in een goede bui bent en even tijd over hebt. Dan zou je bijvoorbeeld op Kinderen van Amsterdam of Kinderen van Nederland kunnen stemmen. Of op een ander boek natuurlijk. Bijvoorbeeld op Hoera voor Superguppie! bijvoorbeeld. Of op Gebr. Maar nogmaals, het hóéft niet...

zondag, oktober 09, 2011

Puppy's en kinderen


Houden kinderboekenschrijvers van kinderen? Niet allemaal dus. Joukje Akveld onderzocht het voor Vrij Nederland en schreef er een goed stuk over. Ik ben een van de auteurs en illustratoren die niet per se van kinderen houdt. Er zijn natuurlijk uitzonderingen, maar zinnen als 'Ik hoop dat ze de kinderen meenemen!', 'Ha leuk, op kraamvisite!' en 'Mag ik 'r even vasthouden?' zul je niet dagelijks van me horen. Een klas vol kinderen is niet mijn favoriete uitzicht, zoals een nestje puppy's dat wel is. Het gebeurt regelmatig dat zo'n klas mij tijdens een lezing wel verovert, maar niet altijd. Mijn onderbewuste geeft kinderen vooraf het nadeel van de twijfel en dieren het voordeel - hoewel dat bij katten begint te veranderen door lange gesprekken met Sien.

Kinderen kunnen er niets aan doen. Het komt door de ouders en onderwijzers. Zijn die slecht, dan worden de kinderen vervelend. In mijn buurt wonen leuke ouders, dus leuke kinderen. De afgelopen week was ik op goede scholen, dus leuke kinderen. Maar als er ouders zijn die niet ingrijpen als hun kind de gangpadleuning in de trein als turnrek gebruikt? Tja. Ik erger me dan aan het kind, maar de ouders zijn natuurlijk schuldig. Docenten die tijdens mijn lezing huiswerk na gaan kijken en mij voorstellen als 'Jan Paul de Schutter' staan garant voor een lawaaiige en ongemotiveerde klas. Aan de andere kant: puppy's zijn nóóit lawaaiig en ongemotiveerd.

In het artikel komt ook Noëlle Smit aan het woord. Die tweette begin deze week: 'Mijn Kinderboekenweek is van start gegaan met een lege agenda :)'. Andere niet-kindervrienden in het stuk zijn Martha Heesen en Ted van Lieshout. Ted: 'Kleuters willen altijd zelf de aandacht. [...] Vertel ik een leuk verhaal over een hond, dan staat er één op en zegt: "Ik heb een konijntje." Ja, denk ik dan, het zal best dat jij een konijntje hebt, maar ik ben van mijn à propos.'

woensdag, oktober 05, 2011

Nieuw Kinderboekenweekblog over Bert en Bart die dit keer de bibliotheek redden...


Leukleukleuk. Wie het Kinderboekenweekgeschenk uit heeft kan vanaf vandaag nog een extra verhaal over Bert en Bart lezen op dit blog.

zondag, oktober 02, 2011

Muizen en regenjassen


Ja, de bovenstaande collectie is van mij. De parfumeriewereld heeft een goede aan me. Maar het luistert wel nauw. Eternity van Calvin Klein vind ik bijvoorbeeld heerlijk, maar de frisheid verandert op mijn huid direct in die van een dode muis die al een week onder je ijskast ligt. Zo gaat dat negen van de tien keer. Soms gebeurt dat gaandeweg. Jazz van Yves Saint Laurent rook in het begin prima op mij, maar ontwikkelde zich langzaam maar zeker in die van een verzameling natte regenjassen. Heel gek.

Ik weet nog dat ik een keer naar Bologna zou vliegen en per ongeluk uitgeschoten was met de verkéérde after shave. Ik stond op de tram naar het station te wachten en hoopte maar dat degene die naast mij zou zitten niet al te veel last van de geur zou hebben. Maar terwijl ik stond te wachten kwam er een taxi voorbij met daarin Marit Törnqvist, Sieb Posthuma en zijn man Ton. Ook op weg naar Schiphol natuurlijk. 'Rij lekker met ons mee!' zeiden ze. Ik probeerde er nog onder uit te komen, maar kon geen enkele smoes bedenken. Zo zat ik daar op de achterbank in een volle taxi een wolk van muizigheid te verpsreiden. Bovendien schaamde ik me zó dat het niet in me op kwam om even uit te leggen wat er aan de hand was.

Het is alweer heel lang geleden, ze zullen het vast alweer vergeten zijn. Maar ik denk dat ik ze dinsdag op het Kinderboekenbal alsnog mijn excuses ga aanbieden.