dinsdag, december 18, 2007

Creatief met niersteen / na zdrowje hik tralala.


Bij beroemde 17e eeuwse artsen denken wij direct aan dokter Nicolaes Tulp. Maar internationale tijdgenoten vonden Frederik Ruysch belangrijker. Ik heb geen idee wie groter was, maar Ruysch was in elk geval vele malen gekker. En dat terwijl Tulp in onze ogen ook al niet zo lekker was.

Artsen schreven in die tijd graag over medische afwijkingen. Zo ook Tulp, die overigens gewoon Claes Pieterse heette - men noemde hem Tulp omdat hij een houten tulp als uithangteken aan zijn deur had hangen. Hij schreef bijvoorbeeld eens over een Spanjaard bij wie het vel zo los zat dat hij de huid van zijn keel tot over zijn neus op kon trekken. Ook ontmoette hij ooit een kind van vijf dat 75 kilo woog en de kracht van een twintigjarige had.

Maar Ruysch ging een tikkie verder. Zo ging hij geregeld met doodgravers mee op pad. Als er dan een lijk werd opgegraven, dan mocht Ruysch dat onderzoeken. Ook maakte hij leuke kunstzinnige stillevens van lichaamsdelen en babyskeletjes op een rotsje van nier- en galstenen. Daarnaast verzamelde Ruysch graag enorme geslachtsdelen, lijkjes van baby´s met vijf armen en andere anatomische bijzonderheden op sterk water.


Van de stillevens zijn alleen nog tekeningen over. De ´originelen´ zijn door de tand des tijds aangetast. De meeste van de geslachtsdelen en lijkjes op sterk water zijn op een andere manier vergaan. De Russische Tsaar Peter de Grote was zo onder de indruk van de verzameling dat hij er 30.000 gulden voor over had. Ruysch, die bekend stond als een enorme geldwolf, verkocht de collectie meteen. Maar bij het verschepen ging het mis. Toen de Russische matrozen hoorden dat de preparaten in alcohol werden bewaard dronken ze de glazen potten tot op de bodem leeg.

8 opmerkingen:

Anoniem zei

wat was er dan mis met tulp?

Jan Paul zei

In sommige opzichten deed Nicolaes Tulp niet onder voor kwakzalvers of Klazina uit Zalks.

Zo behandelde hij een dove man bijvoorbeeld met een cocktail van hazenpis en brandewijn. Eerlijkheidshalve moet ik er wél bij vertellen dat het middel nog werkte ook. En het placebo-effect was toen nog lang niet uitgevonden.

ted zei

Een ander middel dat erg goed hielp, tegen vrouwenkwaaltjes bijvoorbeeld, maar eigenlijk tegen alles, was heksenverbranding.

jody zei

Bij tequila eten ze het wormpje uit de fles op. Zouden die matrozen ook...... NEE!

Jan Paul zei

Ik denk het niet, Jody. Hij bewaarde vooral extreem grote eh... nou ja.

Hè bah.

Jan Paul zei

Susanne Smit is toch een heks? Dan zouden we haar op de brandstapel moeten gooien tegen het broeikaseffect. Krijgen we misschien toch nog een witte Kerst.

Maar ergens heb ik het idee dat het juist averechts zal werken. Neuh... Lijkt me niks. Geef mij maar hazenpis en brandewijn. Lekker met een stukje kaas. Hmm.

jody zei

.......of met een knapperig niersteentje ;-)

jan zei

weet iemand waar die geslachtsdelen zijn gebleven?