maandag, juni 11, 2007

Kersenpikkerij (Miebeth)

Weet u wat de mens van andere primaten onderscheidt? Wij hebben kleine zwemvliezen tussen onze vingers en tenen, zij niet. Wij hebben onze neusgaten naar beneden staan, zodat er tijdens het zwemmen geen water in kan stromen. Zij niet. Wij hebben een onderhuidse vetlaag, die alleen zoogdieren die in of rond het water leven ook hebben. Zij niet. Zelfs onze lichaamsbeharing (of wat daar nog van over is) is zo gestroomlijnd, dat er zo min mogelijk weerstand optreedt bij het zwemmen. Bij andere primaten is dat niet het geval. En de mens is gek op water terwijl de meeste apen er doodsbang voor zijn.

Dus? De mens is gebouwd om te zwemmen. We hebben minder met apen te maken dan we altijd dachten. Misschien stammen we wel af van een soort water-aap. Een aap die vooral in het water leefde, zoals een zeehond. Dat zou je tenminste gaan denken als je bovenstaande feiten leest. Want het zijn keiharde feiten. Toch?

Toch... is het onzin. Het zijn inderdaad feiten. Ze zijn allemaal waar. Maar het zijn niet álle feiten. Het belangrijkste niet genoemde feit: evolutionair gezien klopt er geen hout van. En het voordeel dat we zouden hebben van onze ´zwemvliezen´, lichaamsbeharing en neus is te verwaarlozen. Dan blijft alleen de onderhuidse vetlaag nog over, waar we in het water inderdaad van profiteren. Maar daar hebben wij op het land en in de koude streken - waar wij wél wonen en waar weinig tot geen andere primaten voor komen - óók profijt van.

Het bovenstaande voorbeeld is een klassiek geval van wat we in de wetenschap cherry-picking noemen. Je vertelt alleen de dingen die goed uitkomen voor jouw verhaal en laat de rest weg. Politici zijn er erg goed in tijdens verkiezingsdebatten. Klimatologen ook.

Met betrekking tot het broeikaseffect zijn er een paar miljoen variabelen. Je kunt die zo selecteren dat je op elk gewenst resultaat uitkomt: wél broeikaseffect, geen broeikaseffect. Beide kampen beschuldigen elkaar van deze kersenpikkerij. Maar wie heeft er gelijk?

Miebeth Zalfjes
Wetenschappelijk medewerker

Geen opmerkingen: