vrijdag, januari 05, 2007

Wetenschappelijke wonderen (Miebeth Zalfjes)

Geloof het of niet, maar als er één terrein is waarop er voortdurend wonderen plaats vinden, dan is het wel de wetenschap. Zo denken we allemaal dat 2 de som van 1+1 is, maar in de quantum mechanica kan 2 ook de som van 1 zijn.

Zo bedacht Einstein in 1935 een gedachtenexperiment met de wetenschappers Podolski en Rosen. Volgens dit experiment moest een elektron in quantumtoestand een invloed kunnen uitoefenen op een ander elektron. Anders gezegd, als je zo´n elektron in New York liet draaien, dan draaide de elektron in Tokio gelijktijdig mee. Alsof ze met elkaar verbonden waren. Of alsof de elektronen telepatisch contact hadden. In 1935 was het nog onmogelijk om het experiment uit te voeren. Tegenwoordig kan het. En wat blijkt? Einstein en zijn vriendjes hadden gelijk. Maar niemand snapt hoe dat kan.

Eletronen hebben ook nog een andere merkwaardige eigenschap. Ze kunnen zich gelijktijdig als een golf en als een deeltje manifesteren. Dat is dus net zoiets als geluidsgolven die tegelijk ook de vorm van zandkorrels hebben. Of bakstenen die ook zonnestralen zijn. Of nog een voorbeeld: één elektron kan op hetzelfde moment door twee gaatjes door. Compleet onmogelijk, maar het gebeurt recht voor onze ogen. Keer op keer. Wonderbaarlijk toch?

Miebeth Zalfjes
Wetenschappelijk medewerker

8 opmerkingen:

corrie fee zei

Niemand snapt het, omdat alles afgemeten wordt naar de logica waartoe wij in staat zijn. Past iets niet binnen de kaders van de menselijke logica, dan is het niet logisch óf een wonder óf goddelijk en dus onverklaarbaar.

Jan Paul zei

Als ik het niet snap, dan is het een wonder.

corry fee zei

Het kan ook wel een wonder van God zijn, hoor!

Miebeth Zalfjes zei

De wetenschap werkt momenteel aan een quantumcomputer. Dat is een computer die gebaseerd is op de eigenschappen van een elektron.

Onze huidige computers zijn binair, ze werken met enen en nullen. Dat levert ontelbaar veel mogelijkheden op, naar mate je meer enen en nullen toevoegt. 2,4,8,16,32,64,128 etc.

De quantumcomputers werken met enen, nullen én een combinatie van die twee. Dan krijg je 3,9,27,81,243,729,2178, etc. Onnoemelijk veel meer mogelijkheden dus.

corry fee zei

Dat doet denken aan de vraag die eerder op dit weblog aan de orde kwam: hoe vaak kun je een vel papier vouwen? De oplopende reeks maakt dat je een vel papier, hoe groot het ook is, meestal maar een keer of vijf kunt vouwen. Ik weet dat omdat ik vaak katernen vouw van A4-tjes als ik de indeling van een boek moet gaan maken. Als je begint met één A4-tje heeft dat 2 pagina's (voor- en achterkant); vouw je het één keer, dan heb je al 4 pagina's. Vouw je het een tweede keer, dan zit je al op 8. Bij de derde keer vouwen zit je op 16 pagina's en dat heet een katern. Daarna kun je nog hooguit twéé keer vouwen, maar dan ís het al een prop!

Thomas zei

Wonderbaarlijk, inderdaad. Maar was het dan wel van tevoren te zeggen welk elektron in Tokio met het elektron in New York meedraait? Want als dat niet zo is, kun je toch honderdduizend Tokiose elektronen meten en er toevallig ééntje tussen vinden die precies met de New-Yorkse meedraait? Is er dan nog sprake van telepathie...?

Miebeth Zalfjes zei

Thomas, om precies te zijn gaat het in het experiment om een gescheiden elektronenpaar in quantumtoestand.

Ik heb Jan Paul geprobeerd uit te leggen wat een quantumtoestand precies inhoudt, maar het is niet helemaal gelukt.

Jan Paul zei

Tralala wietwiet tuuut.